Questions and answers
On this page, SKGO publishes answers from the SKGO Expert Service to questions received from local administrations about the functioning of local self-government and the responsibilities of cities and municipalities.
Da li podnošenjem ostavke zamenika načelnika Opštinske uprave, može da se postavi vd zamenik načelnika u skladu sa članom 56. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajnama i jedinicama lokalne samouprave ("Sl. glasnik RS", br. 21/2016, 113/2017, 95/2018, 114/2021, 92/2023, 113/2017 - dr. zakon, 95/2018 - dr. zakon, 86/2019 - dr. zakon, 157/2020 - dr. zakon i 123/2021 - dr. zakon).
Članom 56. stav 2. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave („Službeni glasnik RS“, br. 21/2016, 113/2017, 95/2018, 114/2021 i 92/2023) predviđeno je da ukoliko nije postavljen načelnik uprave, kao ni njegov zamenik, do postavljenja načelnika uprave, Veće može postaviti vršioca dužnosti – službenika u radnom odnosu na neodređeno vreme koji ispunjava utvrđene uslove za radno mesto službenika na položaju, koji će obavljati poslove načelnika uprave, najduže na tri meseca, bez sprovođenja javnog konkursa.
Dakle, vršilac dužnosti se može postaviti isključivo kada nisu postavljeni ni načelnik uprave ni zamenik načelnika uprave i to do postavljena načelnika uprave. U slučaju da je postavljen načelnik uprave, a zamenik načelnika uprave podnese ostavku ne može se postaviti vršilac dužnosti, nego se može pokrenuti postupak popunjavanja tog radnog mesta u skladu sa zakonom.
Da li generalni sekretar Sportskog saveza opštine/grada može ujedno biti i predsednik kluba sa teritorije opštine/grada?
Na osnovu Zakona o izmenama i dopunama Zakona o javnoj svojini, Uredba o evidenciji nepokretnosti u javnoj svojini prestala je da važi. Da li u skladu sa navedenim, jedinice lokalne samouprave više uopšte nemaju obavezu godišnjeg izveštavanja Ministarstva? Takođe, članom 64đ, propisana je obaveza jedinice lokalne samouprave da vodi Posebnu evidenciju nepokretnosti. Da li to znači, da JLS pored evidencije u registru nepokretnosti, treba paralelno da vodi posebnu evidenciju, na nekom svom obrascu (jer u stavu 3 ovog člana, stoje dodatni elementi koje ova evidencija treba da sadrži) ili je u pitanju samo vođenje evidencije u registru RDI? Zakon nije dao definiciju Posebne evidencije nepokretnosti. Posebno zbunjuje to što u poslednjem stavu navedenog člana stoji da Direkcija ima pristup ovoj evidenciji, odnosno, da se usklađeni podaci iz posebne evidencije smatraju dostavljenim Direkciji, koja ima pristup u skladu sa članom 64g.
Tačno je da je danom stupanja na snagu Zakona o izmenama i dopunama Zakona o javnoj svojini prestala da važi Uredba o evidenciji nepokretnosti u javnoj svojini. Prema ovoj Uredbi, JLS su imale obavezu da dostavljaju godišnji izveštaj Republičkoj direkciji za imovinu, preko veb aplikacije. Od stupanja na snagu izmena i dopuna Zakona o javnoj svojini takva obaveza više ne postoji.
Posebno napominjemo da je uvek postojala obaveza vođenja posebnih evidencija imovine od strane JLS i korisnika. Forma u kojoj se to čini nije nužno propisana Zakonom tako da je i sada kao i ranije ostavljena sloboda nosiocima javne svojine i korisnicima nepokretnosti u javnoj svojini na koji način će da vode tu posebnu evidenciju nepokretnosti (Excel, u papirnom obliku ili na neki treći način). Bitno je da ta posebna evidencija sadrži sve podatke iz člana 64đ. stav 3. i 64b. Zakona.
Dakle, ono što se od vas očekuje jeste da redovno vodite svoje posebne evidencije i da redovno uknjižite svaku promenu imovine u katastru.
Republička direkcija za imovinu ima pristup podacima katastra i kada JLS izvrši upis neke promene u evidenciji katastra smatra se da je taj podatak dostavljen Republičkoj direkciji za imovinu.
To je i propisano u članu 64đ. stav 6. Zakona o javnoj svojini da Republička direkcija za imovinu ima pristup podacima katastra.
Rad u lokalnoj samoupravi (u bivšem Sekretarijat za NO proveo sam nešto više od 6. godina) radi dobijanja jubilarne nagrade po kolektivnom ugovoru se ne priznaje kao rad u državnom organu. Koji je status zaposlenih radnika u lokalnoj samoupravi?
Član 38. Posebnog kolektivnog ugovora za policijske službenike („Sl. glasnik RS“, br. 62/2019, 62/2020 - Aneks I i 81/2021 - Aneks II) kaže da policijski službenik ima pravo na jubilarnu nagradu za ukupni rad u Ministarstvu i drugim državnim organima.
Što se tiče Sekretarijata za narodnu odbranu oni su po ranije važećim propisima bili sistematizovani u organima jedinice lokalne samouprave, tako da se taj staž ne može računati u staž za ostvarivanje prava na jubilarnu nagradu policijskog službenika, jer u skladu sa citiranom odredbom računaju se samo godine u Ministarstvu unutrašnjih poslova i drugim državnim organima, ne i u organima JLS.
Službenik koji je prestao da radi u Gradskoj upravi od 1 novemra 2024 godine a nije podneo zahtev za ocenjivanje tačnije da bude ocewen pre isteka roka za ocenjivanje, Da li rukovodilac službe u kojoj je bio raspoređen pomenuti službenik radi izveštaj o ocenjivanju i da li smo u obavezi da donesemo rešenje o oceni za 2024g službeniku bez podnetog zahteva
Uredba o ocenjivanju službenika („Sl. glasnik RS“, br. 2/2019) u članu 5. kaže da službenik koji podleže ocenjivanju može podneti zahtev da bude ocenjen pre isteka perioda za ocenjivanje ako mu prestaje radni odnos ili ako će duže vreme biti odsutan, a mora biti ocenjen u roku od 30 dana od dana kada je podneo zahtev.
S obzirom da se ocenjivanje pre isteka perioda za ocenjivanje radi na zahtev službenika kome prestaje radni odnos, i da taj zahtev nije podnet, smatramo da organ JLS nije u obavezi da okonča postupak ocenjivanja za tog zaposlenog.
Poštovani, da li stranka može pokrenuti postupak za promenu ličnog imena ukoliko je lična karta istekla, ali ima važeći pasoš?
Pored opšth principa, prava i sloboda koja proglašava Ustav, ovu tematiku tretiraju i posebni zakoni, pre svega Porodični zakon, ali i Zakon o matičnim knjigama, kao i Zakon o opštem upravnom postupku. Porodični zakon proklamuje ovo pravo u članu 13, te utvrđuje da svako ima pravo na lično ime, koje se stiče rođenjem, i koje se može promeniti pod uslovima koje sam Porodični zakon propisuje. Porodični zakon, dalje u posebnim odredbama definiše pojam ličnog imena, pitanja određivanja i promene ličnog imena, ali i pravo na zaštitu ličnog imena. Prema članu 342. Porodičnog zakona, lično ime sastoji se od imena i prezimena i upisuje se u matičnu knjigu rođenih. Takođe, svako je dužan da se služi svojim ličnim imenom.
Promena ličnog imena
Porodični zakon tretira u posebnim članovima pitanje promene ličnog imena na taj način što pre svega definiše ko i kada to može učiniti. Naime, svako lice koje je navršilo 15. godinu života i koje je sposobno za rasuđivanje ima pravo da promeni svoje lično ime (član 346.). Ipak, postoje specifične situacije u kojima Porodični zakon ograničava ovo definisano pravo. Dakle, pravo na promenu ličnog imena ne može se ostvariti ukoliko je u pitanju lice protiv kojeg je u toku krivični postupak za koje se goni po službenoj dužnosti, lice koje je osuđeno za krivično delo za koje se goni po službenoj dužnosti dok kazna nije izvršena, odnosno dok traju pravne posledice osude, lice koje promenom ličnog imena namerava da izbegne neku svoju obavezu, ili lice koje namerava da promeni ime u pogrdno ime, ime kojim se vređa moral ili ime koje je u suprotnosti sa običajima i shvatanjima sredine (član 347.).
Postupak promene
Što se tiče same procedure, nadležna je opštinska uprava na čijoj teritoriji podnosilac zahteva za promenu ličnog imena ima prebivalište, odnosno boravište. Opštinska uprava koja prihvati zahtev za promenu ličnog imena dužna je da o tome obavesti nadležnog matičara radi upisa promene ličnog imena u okviru odgovarajuće matične knjige – matične knjige rođenih i/ili venčanih. Takođe se obaveštava i organ koji vodi evidenciju o prebivalištu građana. U slučaju da dođe do odbijanja podnetog zahteva za promenu ličnog imena, donosi se Rešenje o odbijanju, a podnosilac ima pravo na podnošenje žalbe ministarstvu nadležnom za porodičnu zaštitu. Rok za podnošenje žalbe je 15 dana od dana prijema spornog rešenja (član 350.)
Budući da se radi o upravnom postupku, uvek je važno imati u vidu opšte principe. Naime, u skladu sa načelom delotvornosti i ekonomičnosti postupka, organ koji postupa je dužan da strankama
omogući da uspešno i celovito ostvare i zaštite prava i pravne interese u postupku koji se vodi bez odugovlačenja i uz što manje troškova po stranku i drugog učesnika u postupku, ali tako da se izvedu svi dokazi potrebni za pravilno i potpuno utvrđivanje činjeničnog stanja. U vezi sa navedenim, treba napomenuti da je organ dužan da po službenoj dužnosti, u skladu sa zakonom, vrši uvid u podatke o činjenicama neophodnim za odlučivanje o kojima se vodi službena evidencija, da ih pribavlja i obrađuje, te da od stranke može da zahteva samo one podatke koji su neophodni za njenu identifikaciju i dokumente koji potvrđuju činjenice o kojima se ne vodi službena evidencija. Dodatno, treba imati na umu i to da u postupku koji se pokreće po zahtevu stranke, organ može da vrši uvid, pribavlja i obrađuje lične podatke o činjenicama o kojima se vodi službena evidencija kada je to neophodno za odlučivanje, osim ako stranka izričito izjavi da će te podatke pribaviti sama. Ako stranka u roku ne podnese lične podatke neophodne za odlučivanje organa, zahtev za pokretanje postupka će se smatrati neurednim (član 103. stav 3. Zakona o opštem upravnom postupku.
Imajući u vidu da je reč o podatku koji se upisuje u matične knjige, važno je znati da se prema Zakonu o matičnim knjigama lično ime deteta, roditelja, supružnika i umrlog upisuje na srpskom jeziku, ćiriličkim pismom, a pripadnici nacionalne manjine imaju pravo na upis ličnog imena prema jeziku i pravopisu pripadnika nacionalne manjine, što ne isključuje paralelan upis ličnog imena i na srpskom jeziku, ćiriličkim pismom. Zavisno od toga o kojoj se matičnoj knjizi radi, predmetni zakon taksativno navodi vrstu podataka koja se u nju upisuje.
Porodični zakon, kao ni Zakon o optem upravnom postupku ne navode eksplicitno u svojim odredbama šta je sve potrebno podneti od dokumentaije za pokretanje postupka promene ličnog imena na zahtev stranke. Praksa velikog broja jedinica lokalne smouprave, je da stranka koja želi da pokrene postupak promene ličnog imena podnosi zahtev i istovremeno potpisuje izjavu o saglasnosti za pribavljanje podataka ukolko želi da nadlećni organ pribavi lične podatke po službenoj dužnosti. Uz zahtev se na uvid podnosi fotokopija ili očitan primerak važeće line karte, kao i dokaz o uplaćenoj republičkoj administrativnoj taksi.
Prema Zakonu o ličnoj karti, lična karta ja javna isprava kojom građano dokazuju svoj identitet, a služi i kao dokaz o drugim činjenicama koje su njoj sadržane.
Prema Zakonu o puitnim ispravama, putna isprava je javna isprava koja državljaninu Republike Srbije služi za prelazak državne granice, radi putovanja i boravka u inostranstvu i za povratak u zemlju. Takođe, putna isprava služi njenom imaocu za dokazivanje identiteta i kao dokaz o državljanstvu Republike Srbije.
Shodno svemu gore navedenom, mišljenje Stručne službe SKGO je da stranka može pokrenuti postupak promene ličnog imena i uz važeći pasoš, jer je i on javna isprava kojom se dokazuje identitet.
Ako se poreskom obvezniku zastarelost utvrdi retroaktivno 5 godina u skladu sa clanom 114 Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji od kada pocinje da tece rok za zastarelosti . Na primer ako se u 2019. godini utvrdi porez retroaktivno za 2014., 2015., 2016., 2017 i 2018. godine da li ce se u ovom slucaju rok za zastarelost za 2014.godinu racunati od 2014. godine ili od 2019.godine kada je utvrdjen porez. Hvala unapred na odgovoru
Članom 114. Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji propisano je da pravo Poreske uprave na utvrđivanje i naplatu poreza i sporednih poreskih davanja zastareva za pet godina od dana kada je zastarelost počela da teče.
Zastarelost prava na utvrđivanje poreza i sporednih poreskih davanja počinje da teče od prvog dana naredne godine od godine u kojoj je trebalo utvrditi porez, odnosno sporedno poresko davanje. Zastarelost prava na naplatu poreza i sporednih poreskih davanja počinje da teče od prvog dana naredne godine od godine u kojoj je obaveza poreskog dužnika dospela za plaćanje. Shodno navedenim odredbama, pravo poreskog organa za utvrđivanje poreza zastareva za pet godina od prvog dana naredne godine u kojoj je trebalo utvrditi porez. Porez za 2014. godinu trebalo je utvrditi u 2014. godini, rok zastarelosti prava na utvrđivanje poreza počinje da teče od 1. januara 2015. godine i traje pet godina (2015-2019), što znači da se obaveza za 2014.godinu može utvrditi do kraja 2019. godine. Dalje, poreska obaveza za 2013. godinu se mogla utvrditi do kraja 2018. godine, tako da je 1.1.2019. godine nastupila zastarelost prava na utvrđivanje obaveze za 2013. godinu, pod uslovom da nije bilo prekida i zastoja zastarelosti u smislu Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji.
Pravo poreskog organa za naplatu poreza je pet godina od prvog dana naredne godine u kojoj je obaveza poreskog dužnika dospela za plaćanje. Navedeno znači da za sve obaveze koje su dospele za plaćanje u periodu od 1.1. do 31.12.2019 godine, zastarelost prava na naplatu počinje da teče od 1. januara 2020 godine i traje 5 godina. Ako nema prekida i zastoja zastarelosti u smislu Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji, kao i ako nisu obezbeđene zalogom ili hipotekom, ove obaveze zastarevaju 1. januara 2025. godine.
U konkretnoj situaciji, za obaveze za 2014. godinu koje su, u skladu sa propisanim rokom zastarelosti prava na utvrđivanje, utvrđene u 2019. godini i dospele za plaćanje do 31.12.2019. godine, rok za zastarelost se računa od 1. januara 2020. godine, jer zastarelost prava na naplatu počinje da teče od prvog dana naredne godine od godine u kojoj je obaveza poreskog dužnika dospela za plaćanje (a ne od godine u kojoj je trebalo utvrditi porez).
Kako postupiti u situaciji kada Opštinska uprava nakon sprovedenog postupka izbora direktora javnog preduzeća od strane Komisije za sprovođenje postupka za izbor direktora javnog preduzeća, na osnovu dostavljene dokumentacije i odluke Komisije utvrdi da je Komisija u toku postupka napravila propuste. Da li Opštinska uprava u ovakvoj situaciji može da odbije da sačini nacrt akta o imenovanju direktora Javnog preduzeća na osnovu predloga Komisije, odnosno da li Opštinska uprava može zbog uočenih propusta predložiti da se postupak izbora direktora ponovi, odnosno da se raspiše novi javni konkurs?
Shodno članu 31. Zakona o javnim preduzećima ("Sl. glasnik RS", br. 15/2016 i 88/2019), javni konkurs za izbor direktora javnog preduzeća čiji je osnivač jedinica lokalne samouprave sprovodi Komisija za sprovođenje konkursa za izbor direktora te jedinice lokalne samouprave.
Dalje je članom 41. istog zakona predviđeno da Komisija sastavlja rang listu sa najviše tri kandidata koja su sa najboljim rezultatom ispunila merila za izbor direktora javnog preduzeća. Rang listu iz stava 1. ovog člana i zapisnik o sprovedenom izbornom postupku Komisija dostavlja nadležnom organu jedinice lokalne samouprave. Taj organ jedinice lokalne samouprave priprema predlog akta o imenovanju prvog kandidata sa rang liste i dostavlja ga, radi usvajanja organu jedinice lokalne samouprave nadležnom za imenovanje direktora javnog preduzeća.
U jedinici lokalne samouprave je skupština nadležna za imenovanje direktora javnog preduzeća.
Dakle, Komisija je nadležna za sprovođenje konkursnog postupka, a skupština za imenovanje direktora javnog preduzeća.
Medjutim, s obzirom da opštinska uprava obavlja stručne i administrativno-tehničke poslove za potrebe rada skupštine, smatramo da bi opštinska uprava uz dokumentaciju koju podnosi skupštini u vezi sa imenovanjem direktora mogla da da i svoju stručnu ocenu sprovedenog konkursnog postupka i da ukaže na eventualne propuste, ali smatramo i da opštinska uprava ne može da odbije da sačini akt o imenovanju.
Kada izvrsena promena namene na objektu iz industrijskog u poslovni moze biti predmet Ozakonjenja.Objekat koji je predmet radova je upisan u ln sa upotrebnom dozvolom. Koji dokaz se dostavlja da je za takav objekat moguce ozakonjenje. Ako je kupovina parcele recimo vrsena 2018 godine da li takav objekat moze ici na Ozakonjenje.
Promena namene objekta predstavlja radove, za čije izvođenje, u redovnom postupku, organ nadležan za izdavanje građevinske dozvole izdaje rešenje o odobrenju za izvođenje radova, na osnovu člana 145. Zakona o planiranju i izgradnji ("Sl. glasnik RS", br. 72/2009, 81/2009 - ispr., 64/2010 - odluka US, 24/2011, 121/2012, 42/2013 - odluka US, 50/2013 - odluka US, 98/2013 - odluka US, 132/2014, 145/2014, 83/2018, 31/2019, 37/2019 - dr. zakon, 9/2020, 52/2021 i 62/2023).
Ukoliko su ovi radovi izvedeni bez izdatog odobrenja za izgradnju, oni mogu biti predmet ozakonjenja, u skladu i na način propisan odredbama Zakona o ozakonjenju objekata ("Sl. glasnik RS", br. 96/2015, 83/2018, 81/2020 - odluka US, 1/2023 - odluka US i 62/2023).
Postupak ozakonjenja, prema odredbama člana 12. Zakona o ozakonjenju objekata, nadležan je da sprovede onaj organ koji je prema zakonu kojim se uređuje izgradnja objekata ovlašćen da izdaje građevinsku dozvolu u redovnom postupku, a to je ministarstvo nadležno za poslove građevinarstva, odnosno nadležni organ autonomne pokrajine, odnosno jedinice lokalne samouprave, po sprovedenom postupku, kada utvrdi da nezakonito izgrađeni objekat ispunjava propisane uslove za korišćenje i druge uslove propisane ovim zakonom.
Nadležni organ, najpre, utvrđuje ispunjenost prethodnih uslova, a to su stepen izgrađenosti (član 3.), koji objektu ne mogu biti predmet ozakonjenja (član 5.), koje je vreme izgradnje objekata (član 6.) i usklađenost sa važećim planskim dokumentom (član 8).
Članom 6. Zakona o ozakonjenju objekata je propisano da predmet ozakonjenja objekta može biti objekat koji je izgrađen pre 27. novembra 2015. godine.
U skladu sa tim, postupak ozakonjenja za ove objekte može biti iniciran na više načina, pa tako predmet ozakonjenja mogu biti objekti za koje je podnet zahtev za legalizaciju u skladu sa ranije važećim zakonom kojim je bila uređena legalizacija objekata, do 29. januara 2014. godine i koji je vidljiv na satelitskom snimku teritorije Republike Srbije iz 2015. godine, objekti za koje nije podnet zahtev za legalizaciju u skladu sa ranije važećim zakonom kojim je bila uređena legalizacija objekata, a koji je vidljiv na satelitskom snimku teritorije Republike Srbije iz 2015. godine, za koji je nadležni građevinski inspektor doneo rešenje o rušenju, u skladu sa odredbama Zakona o ozakonjenju objekata ("Službeni glasnik RS", broj 96/15), objekti za koje građevinski inspektor nije doneo rešenje o rušenju iz stava 3. ovog člana, a vidljivi su na satelitskom snimku iz 2015. godine, kao i objekti za koje je podnet zahtev u skladu sa Zakonom o posebnim uslovima za upis prava svojine na objektima izgrađenim bez građevinske dozvole ("Službeni glasnik RS", br. 25/13, 145/14 i 96/15), za koje postupak nije pravnosnažno okončan.
Vreme kupovine parcele nije od uticaja na pokretanje postupka ozakonjenja, jer su predmet ozakonjenja bespravno izvedeni građevinski radovi, u odnosu na koje se ocenjuje ispunjenost uslova za sprovođenje postupka ozakonjenja.
Kada utvrdi ispunjenost prethodnih uslova, organ nadležan za spovođenje postupka ozakonjenja, utvrđuje postojanje odgovarajućeg prava iz člana 10. ovog zakona, a potom, ukoliko su svi ovi uslovi ispunjeni, nastavlja postupak ozakonjenja pribavljanjem dokumentacije iz člana 11. ovog zakona.
Da li se u postupku ozakonjenja kao investitor nadogradnje višeporodičnog objekta može pojaviti stambena zajednica (dogradnja 3. sprata sa 3 stana), i ako može ko zaključuje ogovor u ime vlasnika objekta i u ime investitora?
U skladu sa odredbama Zakona o stanovanju i održavanju zgrada (član 16.), stambena zajednica ima status pravnog lica. Samim tim, u pravnom prometu, stambena zajednica može se pojaviti i kao investitor. Nadziđivanje stambene zgrade u smislu Zakona o stanovanju i održavanju zgarda (član 9.) je jedan vid raspolaganja zajedničkim delovima zgrade. O raspolaganju zajedničkim delovima zgrade vlasnici posebnih delova odlučuju u skladu sa odredbama ovog zakona koje se odnose na rad i odlučivanje stambene zajednice. Potrebna većina glasova za donošenje odluke o raspolaganju propisana je članom 44. stav 2. Zakona o stanovanju i održavanju zgrada. U Odluci skupštine stambene zajednice o raspolaganju (nadziđivanju) treba da bude navedeno i koje lice je zaduženo za podnošenje zahteva za odobrenje za izgradnju, i za potpisivanje ugovora o izvođenju radova sa izvođačem i slično, s tim što u ovom konkretnom slučaju, ne postoji ugovor o prenosu prava svojine između skupštine stambene zajednice i investitora (član 9. stav 3.) jer je stambena zajednica donela odluku da bude investitor.
U ustanovi kulture 1 zaposleni na neodređeno vreme je otišao u penziju, a direktor, koji je bio na određeno vreme je takođe napustio ustanovu. Kako se po članu 27k Zakona o budzetskom sistemu računa broj mogućih prijema? Da li se sa 0,7 množi 1 ili 2 i oduzima broj prijema?
Članom 27k Zakona o budžetskom sistemu predviđeno je da je u periodu od 1. januara 2021. godine do 31. decembra 2026. godine korisnicima javnih sredstava dozvoljeno da bez posebnih dozvola i saglasnosti u tekućoj kalendarskoj godini prime u radni odnos na neodređeno vreme i radni odnos na određeno vreme u svojstvu pripravnika do 70% ukupnog broja lica kojima je prestao radni odnos na neodređeno vreme po bilo kom osnovu u prethodnoj kalendarskoj godini (umanjen za broj novozaposlenih na neodređeno vreme i određeno vreme u svojstvu pripravnika u toj kalendarskoj godini).
Pravilno računanje je ODLIV x 0,7 – PRILIV.
Preduzetnik je zaključio ugovor o zakupu građevinskog zemljišta za kiosk sa opštinskom upravom. Opštinska uprava mesečno fakturiše zakup preduzetniku, koji ne plaća zakupninu. Preduzetnik je iskazao volju da uđe u reprogram duga na osnovu zakupnine, i da odloženo, mesečno otplati dugovanje. Da li postoji zakonski osnov za reprogram duga na osnovu zakupa? Koji organ je nadležan za sprovođenje prinudne naplate, pravobranilaštvo ili lokalna poreska administracija?
Član 2a Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji propisuje da se ovaj zakon primenjuje i na izvorne javne prihode jedinica lokalne samouprave koje te jedinice utvrđuju, naplaćuju i kontrolišu u javnopravnom odnosu, kao i na sporedna poreska davanja po tim osnovama, uključujući i izvorne javne prihode koje jedinice lokalne samouprave utvrđuju, naplaćuju i kontrolišu u postupcima u kojima donose poreske akte, poreske upravne akte, kao i druge akte u upravnom postupku.
Član 10. istog zakona propisuje da poreskopravni odnos je odnos javnog prava koji obuhvata prava i obaveze u poreskom postupku poreskog organa s jedne i fizičkog, odnosno pravnog lica, kao i otvorenog investicionog fonda, odnosno alternativnog investicionog fonda koji nema svojstvo pravnog lica, a koji je upisan u odgovarajući registar u skladu sa zakonom (u daljem tekstu: fond), s druge strane, kojim se uređuje:
- obaveza plaćanja poreza, obaveza obezbeđenja poreske obaveze i obaveza plaćanja sporednih poreskih davanja od strane fizičkog, odnosno pravnog lica, kao i fonda i pravo Poreske uprave da zahteva ispunjenje ovih obaveza;
- obaveza fizičkog, odnosno pravnog lica, kao i fonda da, u skladu sa zakonom, utvrdi porez, odnosno, po odbitku, naplati porez u ime poreskog obveznika, vodi propisano računovodstvo, podnosi poreske prijave, dostavlja Poreskoj upravi traženu dokumentaciju i podatke, ne obavlja plaćanja na način drukčiji od propisanog, dozvoli pregled svog poslovanja službenom licu Poreske uprave i druge zakonom utvrđene obaveze činjenja, nečinjenja ili trpljenja, u cilju blagovremenog i pravilnog plaćanja poreza, kao i pravo Poreske uprave da zahteva ispunjenje ovih obaveza.
U skladu sa navedenim, Zаkon o poreskom postupku i poreskoj administraciji ne primenjuje se na ugovore zaključene između stranaka, a koji se odnose na zakup poslovnog prostora, s obzirom da ugovoreni odnos nije javnopravni već obligacioni odnos.
U tom smislu se primenom ovog zakona ne može odobriti reprogram niti vršiti prinudna naplata, što znači da lokalna poreska administracija nije nadležna za prinudnu naplatu ovih obaveza. Takođe, pitanje postojanja zakonskog osnova za odobravanje reprograma u vezi sa ugovorenim obavezama na osnovu zakupa nije u nadležnosti lokalne poreske administracije, s obzirom na to da se reprogram ne može odobriti u skladu sa Zakonom o poreskom postupku i poreskoj administraciji, te da lokalna poreska administracija nije nadležna za upravljanje ovim javnim prihodima.“
Dostavljamo u prilogu odgovora i Mišljenje Ministarstva finansija broj 011-00651/2016-04 od 07.02.2017. godine (Mišljenje broj 1) u kome je dato objašnjenje po ovom pitanju.